Ιδέα - Σκοπός
Ο Λαχανόκηπος αποτελεί μία αυτενέργεια που είχε αρχικά στόχο να καλύψει την ατομική ανάγκη για τροφή και το διατροφικό πειραματισμό που στη συνέχεια ενδεχομένως θα οδηγούσε σε ένα βαθμό αυτάρκειας.
Πιο συγκεκριμένα, έγινε μία απόπειρα μείωσης του οικονομικού κόστους ζωής στο ελάχιστο για 40 ημέρες με την υποβοήθηση του λαχανόκηπου και των καρπών του. Τα συμπεράσματα είναι πως μπορεί κανείς να φτάσει σε επίπεδα αυτονομίας και αυτάρκειας ικανά για να διατηρηθούν σε βάθος χρόνου λειτουργώντας συλλογικά και όχι τόσο ατομικά.
Σκοπός λοιπόν του συγκεκριμένου καλέσματος καθώς και όλων των υπολοίπων που έχουν γίνει μέσω της δυναμικής της αφίσας και της εικόνας είναι η ενδυνάμωση της συλλογικής δράσης στο πλαίσιο της κοινότητας που αναγνωρίζουμε και θεωρούμε πως ανήκουμε. Η κοινότητα αυτή λειτουργεί στα πλαίσια της σχολής μόνο που πολλές από τις ανάγκες που έχουν αναγνωριστεί είναι αντίστοιχες με άλλων κοινοτήτων.
Βράχος
Η σχολή λειτουργεί μέσα σε μία κτηριακή μάζα που έχει ένταση και ζωή στο εσωτερικό της. Αυτή τη μάζα την αποκαλούμε βράχο. Σκαλισμένος και τρυπημένος, γεμάτος σπηλιές, χνάρια δομημένου και ίχνη οικειοποίησης και αυτενέργειας.
Μεθοδολογία
Επιχειρείται η αναζήτηση/δημιουργία ιχνών χωρικών δομών μέσω βιωματικών προσεγγίσεων στο πλαίσιο της κοινότητας στην οποία ανήκουμε και η εξέλιξή της σε δυνητικά αυτοδύναμη.
Βιωματική προσέγγιση:
Αυτενέργεια, Περιπλάνηση, Παρατήρηση, Μνήμη, Κατασκευή, Οικειοποίηση, Επέμβαση, Ενεργοποιήση
Αυτοδύναμη κοινότητα:
Η κάθε κοινότητα έχει συλλογικές ανάγκες, οι οποίες ορίζονται μέσα από την ανάδειξη των διαφόρων ατομικών αναγκών των μελών της, χωρίς απαραίτητα να είναι κοινές.
Διερευνάται όμως κατά πόσο μέσω της αυτενέργειας μπορεί να εκφραστεί και να ικανοποιηθεί μία ατομική ανάγκη και παράλληλα να αναγνωριστεί και να αναχθεί σε συλλογική ανάγκη της κοινότητας.
Οργανώνεται έτσι ένα συνεχώς μεταβαλλόμενο κτηριολογικό πρόγραμμα που αφορά την κοινότητα του βράχου με σκοπό την ικανοποιήση των αναγκών της, από την ίδια.
Προβληματισμοί
Από την αρχή στόχος ήταν να γίνει μία αναγωγή των τοπικών ζητημάτων της κοινότητας του βράχου σε υπερτοπικά κοινωνικά ζητήματα τα οποία άλλωστε αποτέλεσαν και αφορμές για το όλο εγχείρημα. Στα πλαίσια της έρευνας αυτής, αναζητούνται μεθοδολογίες, που προκύπτουν από την προσέγγιση εννοιών όπως αυτενέργεια-οικειοποίηση, αυτοοργάνωση-αυτονομία, συμμετοχή-συνδιαμόρφωση.
Θεωρούμε πως αν υπάρξει οργάνωση σε κοινότητες με τη συλλογική χρήση τέτοιων μεθοδολογιών ως εργαλεία μπορούν να υπάρξουν εναλλακτικές λύσεις στα ευρύτερα κοινωνικά ζητήματα.
Όταν προσπαθεί κανείς να αντιμετωπίσει τα διάφορα ζητήματα μόνος, ίσως υπάρχει ο κίνδυνος να χαθεί στον ατομικισμό του, ο οποίος στη σημερινή ειδικά εποχή, τείνει να εξαλείψει κάθε ίχνος συλλογικής δράσης.
Συλλογική δράση και έρευνα για την εξεύρεση πεδίων στα οποία μπορεί και εκφράζεται η ατομικότητα του ατόμου μέσα από τις ιδιαιτερότητές του.
Ως μέλη της κοινότητας του Βράχου, το πεδίο στο οποίο ενεργούμε είναι εκείνο της αρχιτεκτονικής εκπαίδευσης-παιδείας. Σύμφωνα με το πρόγραμμα σπουδών της σχολής μας, η αρχιτεκτονική εκπαίδευση απαρτίζεται από μαθήματα που ανήκουν σε ορισμένους τομείς όπως: δομικής επιστήμης-τεχνολογίας, πολεοδομικού-χωροταξικού σχεδιασμού, αρχιτεκτονικού σχεδιασμού και κατασκευών, τεχνών και ανθρωπιστικών επιστημών. Χρειάζεται να είναι ευρεία, και να παρέχει πολύπλευρη γνώση και πολλές φορές να εφαρμόζεται και πρακτικά όπου μπορεί χωρίς να μένει σε θεωρητικό μόνο επίπεδο.
Πολλές φορές όμως η αρχιτεκτονική εκπαιδευσή, επηρεάζεται από τις απαιτήσεις της αγοράς που διαμορφώνονται από τις εταιρείες που υπάρχουν στο πεδίο της αρχιτεκτονικής γενικότερα. Οδηγείται σε μία κατεύθυνση διαμόρφωσης ενός προφίλ-βιογραφικού ( που θα ικανοποιεί τις παραπάνω απαιτήσεις), μέσω σεμιναρίων εξειδίκευσης, workshops, μεταπτυχιακών και διδακτορικών σπουδών, των οποίων τα κριτήρια για συμμετοχή είναι οικονομικά και δε στοχεύουν σε ουσιώδη γνώση αλλά μόνο στη διαμόρφωση του εν λόγω προφίλ. Η γνώση έτσι γίνεται όλο και πιο κλειστή, δε μοιράζεται και εντείνεται ο ανταγωνισμός και οι σχέσεις εξουσίας. Λειτουργούμε με βάση την εικόνα, δίνοντας χώρο στην επιφανειακή γνώση, αποκτούμε παθητική στάση στα διάφορα κοινωνικά ζητήματα και αποδεχόμαστε την εκμετάλλευσή μας από ένα σύστημα που καταλύει κοινωνικές δομές, δημιουργεί πλαστές ανάγκες και είναι βασισμένο στην ανισότητα και την αδικία.
Αν λοιπόν σε επίπεδο κοινότητας, λειτουργήσουμε συλλογικά για την ικανοποιήση των ουσιαστικών αναγκών, ίσως φτάσουμε σε μία αρχιτεκτονική παιδεία πολυεπίπεδη,διαχρονική αλλά και σύγχρονη, που δεν καθορίζεται από το σύστημα αλλά αντλεί στοιχεία από την κατάσταση της εποχής και έχει σκοπό την επίλυση των διαφόρων ζητημάτων.
Ποια είναι η θέση μας σε όλα αυτά?